ابراهیم دیالم

گوهری که از صدف کون و مکان بیرون بود / طلب از گمشدگان طلب دریا می کرد

ابراهیم دیالم

گوهری که از صدف کون و مکان بیرون بود / طلب از گمشدگان طلب دریا می کرد

۱ مطلب در دی ۱۳۹۶ ثبت شده است

جناب مولوی می‌فرماید: «شکر نعمت، نعمتت افزون کند / کفر نعمت از کفت بیرون کند»[1] که اشاره و استناد به آیهٔ: ﴿وَإِذْ تَأَذَّنَ رَبُّکُمْ لَئِن شَکَرْتُمْ لَأَزِیدَنَّکُمْ وَلَئِن کَفَرْتُمْ إِنَّ عَذَابِی لَشَدِیدٌ﴾[2] دارد؛ اما به نظر می‌رسد[3] جناب مولوی معنای این آیه را تقلیل داده است. چراکه مفعول لَأَزِیدَنَّـ نعمت نیست؛ بلکه  به قرینهٔ ضمیر کُمْ انسان است که مورد فزونی واقع خواهد شد. چه به‌جا و سزا بود جناب مولوی این بیت را بدین گونه می‌سرود که: شکر نعمت، نعمتی افزون کند / ... . در این بیان این نعمتی که در شکر نعمت فزونی می‌یافت، همان افزونی خویشتنِ خویشِ انسان است.[4]

 

96/10/13



[1] در برخی نسخه‌ها چنین آورده‌اند که: شکر قدرت قدرتت افزون کند / جبر نعمت از کفت بیرون کند

[2] ابراهیم: ۷

[3] مثل منی نمی‌خواهد و نمی‌تواند بگوید: شرم باد این پیر را!

[4] کاربرد الفاظ در قالب معرفه و نکره خود حدیثی ست مفصل که این سخن بگذار تا وقتی دگر.